تاريخ څه ته وايې؟

Ketabton
Ketabton
Author
1 min read
3,766
تاريخ څه ته وايې؟

تاريخ څه ته وايې؟
د تاريخ کلمه لاتيني ريښه لري. د لومړي ځل له پاره د هرودت ( د تاریخ پلار ) له خوا وکارول شوه. معنا يې د تيرو پيښو څيړنه او سپړنه ده. په همدې توګه تاریخ د بشري پيښو مجموعي ته هم وايي.

په بل عبارت تاريخ د تيرو پيښو يادول او یا د تیرو خلکو امتحان اخيستل دي، په همدې توګه کولای شو تاریخ په ساده او اسانه توګه معنا او د انسانانو د ټولنیز ژوندانه تیر کړه وړه وبولو.

ځینې پوهان تاریخ داسې تعريفوي: تاریخ هغه علم دی چې د بشري ټولنو د تير ژوند څرنګوالي د ځانګړو اصولو په مرسته تر څيړني لاندې نیسي او هغه پيښې چې د انسانانو د نيت او ارادې نه سرچینه اخلي، د هغوی ځای او نیټه ټاکي، د هغوی علت او معلول او یو تر بله اړيکې مطالعه کوي او لاس ته راوړې پایله يې څرګندوي.
څرنګه چې تاریخ موږ ته هغه خلک، ټولني او حالات را پیژني چې موږ نه دي لیدلي او نه يې د ټولنيز ژوند څخه خبر یو، نو ځکه يې لیکل اړین دي.

که چيرې تاریخ د پخوانیو آزموينه او امتحان اخيستل وي، د لیکنې ګټه يې دا ده چې مثبت اړخونه يې تعقيب او پراختیا ور کړل شي او کټ مټ یوه غلطي تکرار نه شي. د هغه ملت وکړي چې په تاریخ پوه وي او د تاريخ نه ځان خبروي، هيڅکله تاریخي مسئولیت په غاړه نه اخلي، نه ځان تباه کوي او نه خپل هیواد.

ټول وخت دښمنان وايي:چې تاریخ پسې مه ګرځئ، هغه تیرې او زړې خبرې هیرې کړي، نوي کار وکړۍ او نوي نړئ جوړه کړئ، مګر برعکس تاریخي پلټنې ډیرې اړینې دي، دا په دې معنا چې د ملي جوړښت په کار کې تاريخي غلتي تکرار نه شي.
ملي احساس د هیواد د ملي تاريخ د مطالعې څخه پيدا کيږي. که چیرې چا د خپل هيواد ملي تاريخ نه وي کتلي، ملي احساس به يې کمزوري او د بيولوژيکي ژوند پر خوا به درومي، نو ویلای شو چې:
تاريخ د راتلونکو نسلونو له پاره د پرمختګ لار پرانيزي.
تاريخ دی چی د پيښو د تصادماتو اوضاع په زمان او مکان کې څيړي او د انسانانو واقعي کړنې تر کره کتنې لاندي نيسي.
تاريخ د شخص په هکله کره او ډاډمن معلومات د قضيې او پیښې د څیړلو په وسيله را غونډوي او د هغوی د پرمختګ او ودې سره مو پیژند ګلوي پیدا کوي.

پوهان په دې نظر دي چې د تاريخ مطالعه حوصله لوړوي، انسانان با همته کوي، د انسانانو پوهه او نظر پراخوي، لرليد يې زیاتوي، په انسانانو کې د صبر او احتیاط عادت پیدا کوي او په همدې توګه د تاريخ مطالعه د پريکړې او فيصلې ځواک زیاتوي.

تاریخ د ولسونو د ملا تير او د ژوند لاری چارې ټاکې، څومره چې یو ولس ژوندی تاریخ ولري په همغه کچه يې برم، عظمت او ځواک لوړ وي. ريښتيني تاریخ هغه دی چې په هر څه قاصي وي، په تيرو پيښو قضاوت کوي او د راتلونکو لارښود ګرځي.

د تاريخ په لټه کی اخبارونه، کیسې، فرمانونه، قوانين، دولتي سندونه، شخصي یاداښتونه، خاطری، وصیت نامی، عکسونه، انځورونه، سیکې، فلمونه او لرغوني آثار ډیر ګټور بلل کيږي او دا ټولې تاريخي سرچينې بلل کيږي. د يوې ټولنې ژبه او ادب هم د یوه موزیم شکل لري، چې ځینې کلمات، اصطلاحات، متلونه، شعرونه او کیسې هم د تاریخ سرچينې بللی شو.

0 Comments

Sign in to leave a comment.

No comments yet. Be the first to share your thoughts.

Related Articles

3 articles
زکات، خيرات او سرسايه چاته او څرنګه باید ورکړل شي؟
Pashto
Apr 19, 2022
3,998 views

زکات، خيرات او سرسايه چاته او څرنګه باید ورکړل شي؟

لیکنه: مِهر تاج   د زکات حکم زکات په قرانکریم کې له لمانځه سره جوخت ۳۲ ځله ياد شوی او د هجرت په دويم کال کې فرض شوی. د زکات د وجوب شرائط او د لزوم اسباب یې اته ۸ دي: څلور یې د زکات ورکوونکي په نفس پورې اړه لري چې په دې ډول دي: ۱_ اسلام؛ يعني زکات...

Written by Riaz Muqamzai Read more
ګوګل کې څنګه اغیزمنه پلټنه وکړو؟
Pashto
Jun 02, 2023
3,450 views

ګوګل کې څنګه اغیزمنه پلټنه وکړو؟

په دې لیکنه کې  ګوګل کې څنګه اغیزمنه پلټنه وکړو؟ولې ګوګل کې اړوند مالومات نشئ موندلی؟ څه وکړو تر څو هغه مالومات ترلاسه کړو چې غواړو یې؟ د ګوګل کمپنۍ نور محصولا کوم دي؟د چټ جې پي ټي غوندي نور چټ بوټونه کوم دي؟   په اوسنۍ ډيجيټلي نړۍ کې ګوګل يوه لویه...

Written by Faridon Delsoz Read more
تاج محل؛ د مينې او وفادارۍ سيمبول
Pashto
Feb 05, 2021
3,927 views

تاج محل؛ د مينې او وفادارۍ سيمبول

ژباړه ـ ریاض مقامزی د تاج محل ودانۍ مېرمنې ته د وفادارۍ او تلپاتې مینې یو سیمبول ګڼل کېږي. که د تاريخي ځايونو له لیدلو سره علاقه لرئ نو تاج محل مو د لومړني انتخاب په توګه وټاکئ. دا هغه ماڼۍ ده، چې د نړۍ له بېلابېلو سیمو هر کال، سلګونه زره وګړي یې لی...

Written by Riaz Muqamzai Read more

Recommended For You

وړیا PDF کتابونو معتبر سایټونه
Pashto
Jun 02, 2023
44,401 views
4

وړیا PDF کتابونو معتبر سایټونه

وړیا pdf کتابونه چیرته پیدا کړو؟ ځواب: 👇 دلته میلیونونه کتابونه موندلی شئ  دا چې یو زیات شمیر کتاب لوستونکو او څېړونکو هیواد پریښی او له بده مرغه نورو هیوادونو کې د پښتو او فارسي کتابونو چاپي نخسې نه موندل کیږي او ددې ترڅنګ د هیواد په دننه کې هم د...

Written by Faridon Delsoz Read more
که جرأت نه لرئ، مه خفه کېږئ! دلته يې لاملونه او حللارې لوستلای شئ
Pashto
Dec 17, 2020
33,125 views
11

که جرأت نه لرئ، مه خفه کېږئ! دلته يې لاملونه او حللارې لوستلای شئ

 ژباړه: هدایت الله همت ارواپوهانو له نظره، بې جراتي او پر ځان نه باور له هغو ستونزو دي، چې ځوانان د ماشوم والي له دورې ورسره لاس و ګرېوان کېږي. دوی ته دا حق نه ورکول چې له خپلو حقه حقونو ساتنه وکړي او که کله دوی دا کار کوي نو د کورنۍ د مشرانو له خوا...

Written by Riaz Muqamzai Read more
د نارينه د جنسيت د هورمون د کمېدو سببونه
Pashto
Nov 26, 2020
32,881 views
3

د نارينه د جنسيت د هورمون د کمېدو سببونه

هورمونونه په بدن کې ورو ورو خو ژور او دومداره اغېز لرونکي کيمياوي مواد دي، هورمونونه ورو ورو تاثیر پيلوي خو دا تاثيرات یې بیا د ډېر وخت لپاره دوام کوي، هورمون د کاربون هيدرات او شکرو غوندې نه دي چې يو کس ته لس دقيقې غښتلې انرژي ورکړي لس دقيقې وروسته...

Written by Shamshad Zaheer Read more

Have something to share?

Share your knowledge with the Ketabton community.

Write an Article