ناظران وابسته

Mustafa Omarzai
Mustafa Omarzai
Author
1 min read
2,228
ناظران وابسته

ناظران وابسته

مصطفی عمرزی

ماجرای استخدام 700 تاجک که بیشتر از منطقه ی پنجشیر بودند، از جمله ی اخباری بود که هنگام دو هفته ی اول جراحت اسدالله خالد در پُست ریاست عمومی امنیت ملی، اتفاق افتاد. همان زمان یگانه تلویزیونی که این مساله را جداً خبری ساخت، ژوندون بود. با ارتباطی که با آنان دارم، برایم تعریف کردند که مسوولان ریاست امنیت ملی که در غیاب اسدالله خالد، مدیریت می کردند، با وارخطایی تماس گرفتند که ما را بی آب کردید! 

اگر بیست سال تعیینات در حکومت های پسا طالبان را از رهگذر استخدام قومی، منطقه یی و زبانی بررسی کنند و احصائیه بگیرند، به یقین که شبیه هراس هویت دزدانی می شود که از درج هویت کُل اقوام در تذکره ی الکترونیک، سراپا ترس گرفته اند و بیشترین بهانه ی تبارز سیاسی خود را بر محور چند پشتون راس ارگ، قرار داده اند و آنان را نمونه های غصب قدرتی عنوان می کنند که زیر مجموعه ی آن در حاکمیت دکتور غنی، به 80 الی 90 درصد غیر پشتون رسیده است. 

اخیراً چند استخدام معدود رییس اداره ی ارگان های محل(شمیم خان کتوازی) شماری را به دست و پا انداخته که بعضی از چهره های معلوم الحال وابسته به امرالله صالح اند. با آن چه شمیم خان کتوازی انجام داده، من هیچ چیز انقلابی در آن نمی بینیم. ظاهراً چند تن پشتونی استخدام شده اند که حتماً «مربی» داشته اند. مهم این است که پشتون هایی که با آرای اکثریت این مملکت می آیند، جرات داشته باشند. 

چه در زمان حامد کرزی و چه در زمان دکتور غنی، عموماً کسانی به نماینده گی از قوم ما وزارت و ریاست یافته اند که بعضی حتی پشتون نبوده اند. کم نیستند پشتوزبان هایی که با منطق «زبان پشتو»ی چند پشتوباز ما که حتی صد تن را هم نمی توانند به نام داعیه ی پشتون ها گرد بیاورند، استفاده ها کرده اند. 

روی حرفم برمی گردم که اگر احصائیه شود که میزان استخدام قومی در افغانستان از سوی کدام قوم بیشتر است، پشتون ها در آخر، قرار خواهند گرفت. این افول به دلیل گرایش بعضی شخصیت هایی نیز است که با ملی گرایی یک طرفه، ناگزیر می شوند یک جمع غفیر غیر پشتون ها را از سهم ما استخدام کنند. 

در حالی که از رهگذر استخدام های غیر پشتونی در دولت، به خصوص از سوی اعضای احزاب تنظیمی، بار ها چالش هایی به وجود آمده که نه کرزی و نه هم غنی توانسته اند بدون تاثیرات آن ها، حکومت هایی تشکیل دهند که حداقل رو به تطهیر سیاسی باشند. برعکس با بازی های ائتلافی، تشکیلات را به جایی رسانده اند که کاستن از حقوق پشتون ها، یک اصل ملی گرایی در واقع کاذب و یک طرفه ی کنونی شده است. 

ما با در اختیار داشتن حق خویش در سیستم نیز می توانیم به رفع یا کاهش بحران ها کمک کنیم. یکی از عوامل اصلی تداوم جنگ در افغانستان، طرد پشتون ها از سیستم است. این که طالبان با ادعای جهاد فی سبیل الله، اما خواهان قدرت اند، محدود به بُعد دینی مساله نمی شود. آنان را عمداً از قدرت کنار گذاشتند تا تبار شان را تضعیف کنند. یکی از بدبختی هایی که در بیست سال اخیر، گریبان ما را گرفته، تحول سیستم سیاسی بر مبنای خواسته های چند اقلیت قومی ست. به این دلیل نیز انواع افغان و پشتون ستیزی را وارد بحث های تنقید کرده اند که در برابر چشمان کرزی و غنی، به نهایت زشتی ها، دهن   گنده گی ها و هتاکی ها رسیدند. 

ناگزیر از معامله ی به مثل، هنگامی که از سوی «ناظران وابسته»، تنقید می شویم، باید روی مواردی تکیه کنیم که آنان را در عین قضیه، نشان می دهند. در هرج و مرج سال های اخیر، میزان سوء استفاده ها به جایی رسیده اند که با پول های ایران و روسیه، بعضی اقوام غیر پشتون را به چهار گوشه ی کشور، ناقل کرده اند، اما در برابر حضور ناقلین آسیای میانه، حربه ی انتقاد، متوجه پشتون هایی می شود که با توجیهات منطقی، در چهار گوشه ی کشور، زنده می کنند.

بار دیگر تاکید می کنم که به خاطر شفافیت هرچه بیشتر و کم کردن از روی افراد گستاخ و بی وجدان، احصائیه ای روی دست گرفته شود تا سطح استخدام قومی از سوی اقوامی که در سیستم دولتی، سهم یافته اند، مشخص تر شود. مفاد این احصائیه برای ما این نیز خواهد بود که روی کسانی را هم سیاه خواهد ساخت که به نام وزیر، رییس، وکیل و... از سهم ما صاحب مقام شدند، اما به هر نام، باعث شدند کاهش ظرفیت های قوم پشتون در سیستم، بار ها کرزی و غنی را دچار چالش بسازند و ببینند استخدام های سیاسی غیر پشتون ها در سیستم، بی ملاحظه ی منافع، موازنه را به نفع افراد و گروه هایی تغییر می دهند. 

چند بار دست بالایی داکتر عبدالله در ارگ، به دلیل حضور افرادی نیز است که هرازگاهی که با پشتون ها تقابل می کنند و جزا می بینند، زود آنان را استخدام کرده بودند. یکی از نمونه هایش پسرکی به نام «عبدالله خنجانی» ست. همان کسی که در تلویزیون آشنای صدای امریکا، حضور تاریخی پشتون ها در چند قرن پسین را روایتی خواند که هرچند با هیچ احصائیه ای، گویا غیر پشتون ها نمی پذیرند.

تیم عبدالله با خیال راحت از این که وابسته گانش در مغزاستخوان دولت، جا گرفته اند و به نفع آنان، موضع می گیرند، وارد کارزار های انتخاباتی و سیاسی می شوند. 

شرح تصویر:

یک نمونه ی پُست های مزرورانه ی افراد وابسته به امرالله صالح که دولت را رصد می کنند تا جلوتر از همه، جلو استخدام پشتون ها را بگیرند.

0 Comments

Sign in to leave a comment.

No comments yet. Be the first to share your thoughts.

Related Articles

3 articles
رفاقت که رقابت؟
Pashto
May 19, 2022
3,003 views

رفاقت که رقابت؟

لیکنه ـ ریاض مقامزی   یو حکایت دی وايي، چې استاد خپلو ټولو محصلینو ته یوه ـ یوه پوکاڼۍ او ستنې ورکړې. ویې ویل: "په یوه دقیقه کې به تاسو هڅه کوئ د بل کس پوکاڼۍ وچوئ او خپله روغه وساتئ. که د هر چا بالون/پوکاڼۍ روغه پاتې شوه هغه ګټونکی دی." وروسته له ی...

Written by Riaz Muqamzai Read more
تالنده او برېښنا چيشي ده؟
Pashto
Jul 15, 2020
5,900 views

تالنده او برېښنا چيشي ده؟

د تالندې (تندر) او برېښنا په هكله چې د انسانانو د پوهې تاريخ راوڅېړو، د بېلابېلو په زړه پورو افسانو او خرافاتي باورونو سره مخامخ كيږو. لرغوني يونانيانو باور درلود چې برېښنا د دوى د خدايانو د خداى ”زيوس” اسلحه ده او تالنده يې د قهر ناره ده. نو هر ځاى...

Written by Ketabton Read more
انجینری خولۍ د رنګونو اړوند
Pashto
Apr 04, 2023
4,457 views

انجینری خولۍ د رنګونو اړوند

خولۍ د رنګونو اړوند1)#سپين_رنګسپين رنک خولۍ انجينران, سوپروایزران, او فورمینان استعمالوي.2) #سور_رنګسور رنګ هغه څوک استعمالوي چې د اور وژنې اړوند کار کوي.3) #آبي_رنګآبي رنګ هغه څوک استعمالوي چې د برق, نجارۍ او نور تخنيکي کارونه کوي.4) #زیړ_رنګدغه رنګ...

Written by Faridon Delsoz Read more

Recommended For You

وړیا PDF کتابونو معتبر سایټونه
Pashto
Jun 02, 2023
44,401 views
4

وړیا PDF کتابونو معتبر سایټونه

وړیا pdf کتابونه چیرته پیدا کړو؟ ځواب: 👇 دلته میلیونونه کتابونه موندلی شئ  دا چې یو زیات شمیر کتاب لوستونکو او څېړونکو هیواد پریښی او له بده مرغه نورو هیوادونو کې د پښتو او فارسي کتابونو چاپي نخسې نه موندل کیږي او ددې ترڅنګ د هیواد په دننه کې هم د...

Written by Faridon Delsoz Read more
که جرأت نه لرئ، مه خفه کېږئ! دلته يې لاملونه او حللارې لوستلای شئ
Pashto
Dec 17, 2020
33,125 views
11

که جرأت نه لرئ، مه خفه کېږئ! دلته يې لاملونه او حللارې لوستلای شئ

 ژباړه: هدایت الله همت ارواپوهانو له نظره، بې جراتي او پر ځان نه باور له هغو ستونزو دي، چې ځوانان د ماشوم والي له دورې ورسره لاس و ګرېوان کېږي. دوی ته دا حق نه ورکول چې له خپلو حقه حقونو ساتنه وکړي او که کله دوی دا کار کوي نو د کورنۍ د مشرانو له خوا...

Written by Riaz Muqamzai Read more
د نارينه د جنسيت د هورمون د کمېدو سببونه
Pashto
Nov 26, 2020
32,881 views
3

د نارينه د جنسيت د هورمون د کمېدو سببونه

هورمونونه په بدن کې ورو ورو خو ژور او دومداره اغېز لرونکي کيمياوي مواد دي، هورمونونه ورو ورو تاثیر پيلوي خو دا تاثيرات یې بیا د ډېر وخت لپاره دوام کوي، هورمون د کاربون هيدرات او شکرو غوندې نه دي چې يو کس ته لس دقيقې غښتلې انرژي ورکړي لس دقيقې وروسته...

Written by Shamshad Zaheer Read more

Have something to share?

Share your knowledge with the Ketabton community.

Write an Article