To start downloading books

Please sign in or create an account.

Mustafa Omarzai 3 years ago 1,075
خواست بي جا

خواست بي جا

خواست بي جا

مصطفی عمرزی

پس از فراغت از صنف سياست كه از زمان شمول در آن، از شاگردان تنبل و ضعيف بوده اند،‌ تاكنون نیز نشانه ي واقعي از اميدواري ها براي اخذ نمرات عالي، به چشم نمي خورد. در اين كه از شاگردان ناكارآمد صنف سياست استند، ‌نبايد بسيار عضه خورد؛ زيرا اين نصاب در فرهنگ ما وجود نداشت. بل در خلوت های آن، غمی فربه می شد که حالا به نام حمیت دینی، بیش از همه نمره دارد. شایقان این راه، تلاش می کنند به جبران خبط های به اصطلاح باسودان، جامعه ی افغانی را در قهقرایی بکشانند که خودشان به نام جهنم به آن ایمان دارند. 

خوشبختانه نه تنها ما، بل محصلان سراسر كشور هاي جهان سوم هم ‌نتوانستند شاگردان خوب درس هاي سياست باشند. پس از آرامش خاطر از اين نتيجه گيري كه تنها نمانده ايم،‌ فكر ما به سوي كشور هايی پرواز می کند كه چه گونه در درس هاي سياسی، ممتاز مي شوند.

سیاست به عنوان حرفه، پیشه یا طريقه، با استعمار اروپايي رشد و ظهور كرده است. اين پيدايي پس از فروكش استبداد كليسايي در اروپا آغاز و با ختم قرون وسطايي، جهانی می شود. 

هرچند استعمار اروپايي، مسبب عصري بود كه در تاريخ غرب، به آن رنسانس يا احیا نام داده اند، اما وسایل سياسي، مجال آن را فرآهم می آورند تا اهل رنسانس توام با رشد دانش، ‌معرفت و دست آورد هاي علمي جدید، در حالي كه تجربیات تلخ استبداد ديني را تحمل و از سر گذشتانده بودند، ملت ها و كشور های زیادی را با تمام حيات آن ها با بدترين شيوه ها استعمار كنند. 

رنسانس جدید، ملت ها و مردمان زیادی را وارد جغرافیایی کرد که بعداً «جهان سوم» نامیدند. وقتي به این جا مي رسيم، باز متوجه خود و جامعه ي خود مي شويم. ترفند هاي سياسي از قرن 19 به این سو، زمينه هاي سوء استفاده ی دشمنان و بيگانگان را به وفرت در افغانستان، فرآهم آورده اند. 

مردمي از يك جزيره ي باراني و نمناك،‌ با رژه و دبدبه در حالي كه نتوانسته بودند از حيثيت امپراطوري خود در برابر افغان ها دفاع كنند، با آگاهي بسيار از درس هاي سياسي، از فاتحان خود باج گرفتند و با پارچه پارچه کردن سرزمين شان، آنان را به انزوا کشاندند. 

پس از غارت و استيلاي تمدن ها و فرهنگ هاي همسايه گان، ترفند های سياسی و پي آمدهاي آن ها، زمینه ها ساختند كه پس از تجزیه ی هند، يك دوره ي پايان نيافتني كشمكش هاي منطقه يي، قومي و استخباراتی، چند كشور جهان سومی را همواره درگیر می کنند. 

از مرور تاریخ های سیاه و تحمیلی مي گذريم و توجه خود را بر اين نکته معطوف مي كنيم كه اگر تجربه، مادر علم است، قربانيان چند سده استعمار، چه اندوخته های سیاسی دارند تا همچنان در تله های استعمار نمانند. 

متاسفانه چند سده تقابل با استعمار، چند طیف مردمی را هم پرورده که در مقاطع ضعف اقتدار، شیفته ی بیگانه گانی می شوند که در حساب آنان، مُهره هایی بیش نیستند. بازی با کارت بیگانه، شناسایی خائنانی را آسان ساخته که با ختم مقال دیگران، در چهار راه درمانده گی، حیران می مانند تبعه ی کجا شوند؟

با گذار از يك دوره ي سياه كه با رقم هفت آغاز و با رقم هشت، اصطلاح هفت و هشت مضحك را تداعي مي كند، در تجربیات رژیم های هولناك، اما خواست بی جا از بیگانه گانی که به ما به چشم از خود، نگاه نمی کنند، سیاست را در این جا به مقوله ی تضعیف مردم، مبدل ساخته است. 

محصلان صنف سياست ما نتوانستند حتي با عملي ترين برنامه هاي پراكتيك، اهل سياست شوند. آنان با عنوان کردن حفظ اصالت، ريشخندترين مضحكات را به نام فرهنگ داخلی،  به سراسر جهان بُرده اند. آنان با اغماض بر تجربیات تلخ تاریخ، کام خویش را در خوان بیگانه گانی شیرین می کنند که نزد آنان، فقط مهمان شمرده می شوند. 

فرزندان اصیل ما شهيد شدند و پيران دنیا دیده در بستر های بيماري، به نسيان سپرده می شوند تا زمانی که در مراسم تدفین شان، ابواب به درد بخور را کاملاً ببندند. اين مودل ها  ماهيتاً خود را افغان مي دانند، اما بي خبر از قیر مذاب سیاسی که بر تن و بدن شان ریخته اند، جاده های خودی اند که بیشتر بیگانه گان در آن ها رفت و آمد می کنند. 

اهل سیاست ما با بي سوادي حضور در تاریخ، خواست بی جا دارند تا در كارخانه هاي سیاسی بیگانه گان، مسئله ی آنان را تولید کنند، اما بدون مُهر و موم. آنان نمی دانند که عصر ما عصر اوج منافع است. در این صعود، باور هایی که عاری از احترام به دیگران باشند، سیاسی شناخته می شوند؛ هرچندن مازاد افکار انسانی اند. چه خوش چه ناخوش، همين است. به قول علامه اقبال: شيري كه هولش را فراموش كند، دچار مكر و عقوبت گوسفندان نیز مي شود.

خواست بی جا از بيگانه گاني كه به نام فرهنگ، دين و اشتراكات، گویا دل به حال ما مي سوزانند و دود آن را نمايان نمی سازند، بي جا و بی معناست. عصر ما چنين است و صراط مستقيم آن را فقط منافع ملي و پاسداري از جغرافياي سیاسی، تشکیل می دهد. 

24/9/1384ش

Related Articles

په روژه کې څنګه د سردرد او ګنګسوالی له منځه یوسو؟

لیکنه او راټولونه: شکېبا نادري په روژه کې څنګه د سر درد او ګنګسوالی له منځه یوسو؟   دا ښکاره خبره ده چې د روژې نیول اسانه کار نه دی، خو روژه د اسلام له پینځو بناوو څخه یوه بنا ده، چې د اللهﷻ لخوا په مسلمانو فرض شوې او ټول مسلمانان یې پر نیولو مکلف دی. د روژې او روژه نیوونکې د اجر او ثواب په اړه ډېر ایتونه او احادیث نازل شوي دي او ټول مسلمان یې...

جاپان هیواد سکالرشیپونه

#جاپان هیواد د ماسټري او دوکتورا سکالرشیپونه! ټافل او ایېلټس ته اړتیا نلري. د مېکسټ MEXT سکالرشیپونه  کابل کې د جاپان سفارت له لوري خبر ورکړل شوی دی چې د راتلونکی ۲۰۲۴ کال لپاره د MEXT سکالرشیپونو لپاره اپلیکېشنونه اخلي، دا سکالرشیپونه چې د نړۍ په کچه له مخکښو سکالرشیپونو ګڼل کېږي د جاپان دولت له لوري تمویلېږي.  د یادولو وړ ده چې اپلیکېشن مو باید...

خواجه عبدالله انصاري

لیکنه: شکېبا نادري، خواجه عبدالله انصاري زموږ د ګران هېواد افغانستان خلک ډېر با استعداده او تکړه دي. تاریخ دا ثابته کړې ده چې په دغه هېواد کې داسې شخصیتونه تېر شوي دي، چې که وخت او حالاتو ورسره یاري کړې وای، نو ډېر څه به یې لاس ته راوړي ول، خو زموږ د هېواد او خلکو ناسم حالت زموږ څخه دا چانس اخیستی دی.  خو سره له دومره ستونزو بیا هم زموږ په هېواد...

Recommended Articles

که دا عادتونه خپل کړئ له غربت څخه خلاصېږئ!

لیکنه ـ ریاض مقامزی دا به سمه خبره وي، چې شتمني له قسمت سره تړلې ده؛ خو دا خبره هم هېڅکله غلطه نه ده، چې ستاسو عادات په دې برخه کې رغنده رول لري. که تاسو هر څومره ډېرې پیسې ولرئ؛ مګر پر مصرف، پانګونې او نورو لاروچارو پوه نه شئ ډېر ژر به مو غربت د کور تر دروازو ورسېږئ. یا که ډېر غریب هم یئ؛ مګر دا لارښوونې عملي کړي، نو ډېر امکان شته، چې له غربت څخه...

خرمهره؛ تاسو یې په اړه څومره پوهېږئ!؟

 لیکوال: لطیف یاد په پخوانیو وختونو کې به خرو ته اوربشې ورکول کیدلې، چې ددغو اوربشو د خوړلو په پایله کې به تر څو کلونو وروسته د خرو د ژبې لاندې  وینه ټینګه  او غلیظه شوه او د یوه مرغېړي (غُدې) بڼه به یې ونیوله. وروسته به یې دغه مرغېړي (غُده) د خرو د ژبې د لاندینۍ برخې نه  د جراحي عملیاتو (آپریشن) په تر سره کولو وویستله او په جوشو شیدو (پیو) کې به...

خېټه څنګه کوچنۍ کړو؟

د نارینه او نجونو لپاره تر ټولو بد مرض د خېټې د وازدو ډېرېدل او غټېدل دي چې نه یې یوازې ښکلا ته زیان رسوي، بلکې صحت ته یې هم ستونزې جوړوي. نن درته د خېټې د کوچني کولو داسې طریقې در ښیوو چې د ډېر ورزش ستړیا به هم نه ورسره ګالۍ او په تکلیف به هم ورسره نه شئ. د ورځې پیل د لیمو په جوسو وکړئ، نیم لیمو په یو ګیلاس اوبو کې زبېښل او څښل یې په حجراتو کې...