ایا کله مو د سایبر(Cyber) کليمه اورېدلې ده؟

Faridon Delsoz
Faridon Delsoz
Author
1 min read
1,739
ایا کله مو د سایبر(Cyber) کليمه اورېدلې ده؟

ایا کله مو د سایبر(Cyber) کليمه اورېدلې ده؟

د "سایبر" اصطلاح عموماً د کمپیوټر، معلوماتي ټکنالوجۍ، او انټرنیټ پورې اړوند مفاهیمو د تشریح کولو لپاره د مختاړي (پیشوند) په توګه کارول کېږي. 
یا په بل عبارت سایبر یعنې کمپیوټر، کمپیوټري شبکه او انټرنیټ.

لکه:
Cyber crime(سایبري جرم)
Cyber fraud(سایبري دوکه)
Cyber security(سایبري امنیت)
Cyberspace (سایبري چاپیریال)
Cyber hygiene(سایبري حفظ الصحه)

(1) Cyber crime(سایبري جرم):
هغه جرمي فعالیتونو ته ویل کېږي، چې د کمپیوټري وسایلو په کارولو سره یا د انټرنيټ له لارې ترسره کېږي.
لکه:
Hacking(هکنګ)
Fraud(دوکه او درغلي)
identity theft(د هویت غلا)

(2) Cyber fraud(سایبري دوکه):
 هغه درواغجنو عملونو ته ویل کېږي، چې انلاين ترسره کېږي؛ ترڅو افراد او سازمانونه دمالي ګټې د ترلاسه کولو په موخه وغولوي. 
لکه: جعلي ویب پاڼې، د پانګه اچونې جعلي طرحې...

(3) Cyber security(سایبري امنیت):
د کمپیوټرونو، شبکو او ډیټا د غیر مجاز(غیر قانوني) لاسرسي، بریدونو او زیانونو څخه ساتلو ته سایبري امنیت وایي.

(4) Cyberspace or Cyber world
(سایبري چاپیریال یا سايبري نړۍ):

د "سایبر سپیس" اصطلاح د مجازی چاپیریال د تشریح کولو لپاره کارول کېږي یعنې سایبر سپیس هغه مجازي فضاء ته ویل کېږي، چی د ډیجیټل ټیکنالوژیو په واسطه د اړیکو، تعاملاتو او د معلوماتو لېږد-رالېږد لپاره استعمالېږي.

(5) Cyber hygiene(سایبري حفظ الصحه):
د انلاين چاپیریال د خوندي ساتلو لپاره د ښه عادتونو او اقداماتو تمرین کولو ته ویل کېږي. لکه:
د قوي پاسورډ کارول.
سافټویر اپډیټ ساتل . 
لینکونو او ضمیمیو(attachment)سره په احتیاط کار کول.

د لاندېنيو اصطلاحاتو معنا تاسو په خپله پېدا کړئ:

Cyber war
Cyber attack
Cyber threat
Cyber warfare
Cyber defense
Cyber intelligence
Cyber incident
Cyber risk
cyber espionage
Cyber law
Cyber ethics
Cyber awareness
Cyber vulnerability
محمد ابراهیم جرئت

0 Comments

Sign in to leave a comment.

No comments yet. Be the first to share your thoughts.

Related Articles

3 articles
په نړۍ کې د روغبړ جالب رواجونه
Pashto
Sep 10, 2021
3,010 views

په نړۍ کې د روغبړ جالب رواجونه

ژباړه ـ ریاض مقامزی  د نړۍ جغرافیوي، سمتي، مذهبي او توکمیز وېش ددې سبب شوی، چې په محتلفو سیمو کې د روغبړ (ستړي مشي) مختلې بڼې رامنځته شي. ځینې یې ممکن عادي وي؛ مګر ځينې نور بیا زموږ له کتلور څخه په ډېر لوی توپیر کې قرار لري. آن کولای شي موږ حیران کړ...

Written by Riaz Muqamzai Read more
امام بخاري رحمه الله
Pashto
Jun 02, 2023
2,678 views

امام بخاري رحمه الله

امام بخاري رحمه اللههغه شخصیت چې د قرآن عظیم الشان څخه وروسته  د احادیثو تر ټول صحیح او دقیق کتاب صحیح البخاري یې لیکلی.  هغه څوک چې کله یې له کتاب څخه څوک کوم حدیث بیان کړي نو کره والي او ثبوت ته یې نوره اړتیا نه وي. هغه شخصیت چې داسې احادیث یې راج...

Written by Faridon Delsoz Read more
"ملي بیرغ ، ملي هویت او ملي عزت"
Pashto
Aug 16, 2021
6,885 views

"ملي بیرغ ، ملي هویت او ملي عزت"

حکومتونه ځي راځي ، تنظیمونه او ګوندونه هم ځي راځي ، خو په یو ملت او وطن کې ځينې داسې تلپاتې اعتقادي او ملي ارزښتونه وي چې پر هغو باندې د ټولو ملت ټولیز توافق او اجماع موجوده وي، هغه که هر ګوند او ډله واک وځواک ته رسېږي ، نه یوازې د دې ارزښتونو د تغیر...

Written by Riaz Muqamzai Read more

Recommended For You

وړیا PDF کتابونو معتبر سایټونه
Pashto
Jun 02, 2023
44,401 views
4

وړیا PDF کتابونو معتبر سایټونه

وړیا pdf کتابونه چیرته پیدا کړو؟ ځواب: 👇 دلته میلیونونه کتابونه موندلی شئ  دا چې یو زیات شمیر کتاب لوستونکو او څېړونکو هیواد پریښی او له بده مرغه نورو هیوادونو کې د پښتو او فارسي کتابونو چاپي نخسې نه موندل کیږي او ددې ترڅنګ د هیواد په دننه کې هم د...

Written by Faridon Delsoz Read more
که جرأت نه لرئ، مه خفه کېږئ! دلته يې لاملونه او حللارې لوستلای شئ
Pashto
Dec 17, 2020
33,125 views
11

که جرأت نه لرئ، مه خفه کېږئ! دلته يې لاملونه او حللارې لوستلای شئ

 ژباړه: هدایت الله همت ارواپوهانو له نظره، بې جراتي او پر ځان نه باور له هغو ستونزو دي، چې ځوانان د ماشوم والي له دورې ورسره لاس و ګرېوان کېږي. دوی ته دا حق نه ورکول چې له خپلو حقه حقونو ساتنه وکړي او که کله دوی دا کار کوي نو د کورنۍ د مشرانو له خوا...

Written by Riaz Muqamzai Read more
د نارينه د جنسيت د هورمون د کمېدو سببونه
Pashto
Nov 26, 2020
32,881 views
3

د نارينه د جنسيت د هورمون د کمېدو سببونه

هورمونونه په بدن کې ورو ورو خو ژور او دومداره اغېز لرونکي کيمياوي مواد دي، هورمونونه ورو ورو تاثیر پيلوي خو دا تاثيرات یې بیا د ډېر وخت لپاره دوام کوي، هورمون د کاربون هيدرات او شکرو غوندې نه دي چې يو کس ته لس دقيقې غښتلې انرژي ورکړي لس دقيقې وروسته...

Written by Shamshad Zaheer Read more

Have something to share?

Share your knowledge with the Ketabton community.

Write an Article