لومړی خو څوک مئین ته په دې ټولنه کې خپله معشوقه نه ورکوي، بیا يې چې ورکوي، نو دومره لوی ولور پرې ږدي، چې هلک مجبور دی چې يا له نجلی لاس واخلي او يا هم د همدې ولور (پيسو) پرې کولو لپاره سختو مزدوريو ته ملا وتړي او يا هم له وطنه ووځي او مسافرۍ ته غاړه کېږدي.
هغوی چې په قاچاکي لارو نورو هیوادونو ته ورسېږي خو ډېره ښه ده، خو ځيني پکې داسې وي، چې په لارو کې د ځناورو خوراک شي او خپل ژوند له لاسه ورکړي.
څه فائده چې پلار لور د خرڅولو لپاره وزېږوي؟ لويه يې کړي، وی روزي او بیا يې خرڅوي؟
خو هاغه وخت کې يې ولې نه خرڅوي، چې تازه پيدا شوې وي؟
دې ته نو څه اړتيا!؟ چې کلونه کلونه يې کور کې را لويه کړې او په اخیر کې دومره ولور پرې کېږدې، چې مقابله کورنۍ يې د پرې کولو توان ونه لري او لور دې له خوشحاليو محرومه کړې؟
زه هم پوهېږم؛ د هيچا نه خوښېږي، چې لور يې په خپله انتخاب وکړي او ځانته خاوند په خپله غوره کړي يا، دې بل څوک ستا لور خوښه کړي او بیا يې وغواړي درنه.
دغه وخت کې موږ ته عزت او ناموس را په زړه شي، چې الله پلانکي زما لور خوښه کړې يا مې لور هلک خوښ کړی دی! دا خو سپين سترګي ده او دې ته ورته راته شیطان سل نورې وسوسې او ګنګوسې ذهن کې راته اچوي.
د دې موضوع د حل تر ټولو ښه لاره دا ده؛ چې زامنو ته مو په وخت ودونه وکړئ او لورګانو باندې لوړې ولورې مه ږدئ او که چېرې ستاسې زوی په خپله خوښه نجلی انتخاب کړې وه او غوښتل يې ژوند ورسره جوړ کړي، نو د نجلی او د کورنۍ یې ښه پلټنه وکړئ او له هغې وروسته د نجلی مرکه وکړئ او په عزت سره يې په شرعي احکامو ترې وغواړئ.
همداسې بايد د لور ټاکنې ته درناوی وکړئ؛ څوک يې چې خوښ وي، نو ظلم او جبر پرې مه کوئ، د هلک د کورنۍ او په خپله د هلک ښه پېژندنه وکړئ او له هغې وروسته ورته خپله لور په شرعي احکامو ورکړئ.
له دې کار سره به هم اللّٰه جل جلاله راضي وي، هم به نجلۍ خوښه وي، هم به هلک خوشحاله وي او هم به دواړه کورنۍ د خوشحالۍ او څو کالۍ په فضا کې اړيکې پالي.
ذاکر ځلان (د فکر پاڼې ليکوال)