راځئ له یوارنیمو مو خبر کړم

F
Faridon Delsoz Niazai
Author
1 min read
1,635
راځئ له یوارنیمو مو خبر کړم

راځئ له یوارنیمو مو خبر کړم
د یوارنیمو نوم د اورانوس سیارې له نامه څخه اخیستل شوی چې د یورانیمو له کشف څخه اته کاله مخکې کشف شوې وه. یورانیم د لمړي ځل لپاره د یوه آلماني کیمیاپوه لخوا په ۱۷۸۹ زیږدیز کال کې کشف شول، دا یورانیم دپخواني بوهیما یا اوسني چک هیواد د سپینوزرو له کان څخه لاس ته راغلي وؤ. یوارانیم د لمړي ځل لپاره په ۱۸۴۱ زیږدیز کال کې د فرانسوي عالم پلیګوت لخوا تجزیه شول او په ۱۸۹۶ زیږدیز کال کې د هنری بیکرل لخوا د یوارنیمو اکتیفیتی ثابته شوه. د یوارنیمو هستې د چونې امکان لمړی ځل په ۱۹۳۸ زیږدیز کال کې د آلماني فزیکپوهانو اتوهان او فریتز شتراسمن لخوا رامینځ ته شو. یوارنیم د ځمکې د نایابه عناصرو په ډله کې اته څلویښتم ځای لري. طبیعي یورانیم دری ایزوتوپونه لري چې په طبیعیت کې یورانیم دوه سوه اته دیرش ۹۹.۲۷۴۵ سلنه ، یورانیم دوسه پنځه دیرش ۰.۷۲۰ سلنه او یورانیم دوه سوه څلور دیرش ۰.۰۰۵۵ سلنه دي. یو ټن طبیعي یورانیم کولای شي چې ۴۰ ملیون کیلو واټه بریښنا تولید کړي چې د انرژي دا کچه د ۱۶۰۰۰ ټنه سکرو انرژی او ۸۰۰۰۰ بیرله تیلو انرژی سره معادله ده.
د یو پاوڼد یا۵۴۰ ګرامه یورانیمو بیه په ۲۰۰۳ زیږدیزکال کې ۱۰.۷۵ ډالره وه چې دا بیه ورځ تر بلې ورځې لوړیدای شي.یورانیم له ۱۵۰ درجو د سانټی ګراډ څخه په پورته تودوښه کې کیدای شي چې اور واخلي خو دا اور اخیستنه هستوي چاودنه نده او په ۳۸۲۸ درجې د سانتي ګراډ کې خوټیږي. د یورانیمو کثافت د سرپو په پرتله ۱.۶ ځلې زیات دی ، که چیرې په یوه ګیلن کې ۳.۶ کیلو شیدې ځای شي نو په همدې ګیلن کې ۶۸ کیلو یورانیم ځاییدای شي. یورانیم له میلاد څخه په سلهاوو کلونو مخته د یوه شین ته مایل زیړې رنګونکې مادې په ډول کاریدله چې د هغه وخت ځینې ټوټې په نیپال او ایټالیا هیوادونو کې موندل شوې دي. په ۲۰۰۱ زیږدیز کال کې ۳۵۷۶۷ ټنه یورانیم په ټوله نړۍ کې تولید شوي وو. په نړۍ کې ۴۴۱ هستوي ریکټورونه شته چې د نړۍ ۱۶ سلنه بریښنا تولیدوي.
ژوندی افغانستان FB

Related Articles

3 articles
Jun 02, 2023
3,102 views

تهداب ډولونه

د تهداب ډولونهپه عموم کې تهدابونه په دوه ډوله دي1) سطحي تهدابونه  Shallow foundations2) عمقي تهدابونه Deep foundations 1) سطحي تهدابونه : - کله چي د کوم تهداب عرض له ارتفاع څخه زیات وي دې ډول تهدابونو ته سطحي تهدابونه وایي. چي په لاندي ډولونو باندي...

Feb 23, 2021
2,642 views

هيپاتیا؛ ریاضي پوهه او فیلسوفه

لیکنه ـ ریاض مقامزی  د نړۍ د علمي يون په فلسفي او ریاضيکي برخه کې د سرلارو له جملې د "هيپاتيا" نوم هم د یادلو وړ دی. نوموړې د نړۍ یوه نوموتې مخترعه، ریاضي پوهه او فیلسوفه وه. په دې لیکنه کې به یې په اړه کافي معلومات ومومئ. هيپاتيا که څه هم ددې ستر...

Aug 16, 2024
2,233 views

په هیواد کې د زراعتي مځکو او ځنګلي منابعو څخه د ګټې اخیستنې د وضعیت تحلیل د پکتیکا ولایت د یوه مثال په بڼه

مقدمه په هیواد کې د شته زراعتي طبعي زیرمو او منابعو، په خاصه د مځکې لاندي اوبو، شاړو (لا مزرع) دښتو او طبعي ونو او بوټو څخه په لویه پیمانه ګټه اخیستل کیږي.  دغه منابع برسیره پردې چې د ولسونو د امرار معشیت وسیلې دي، په ملي سطحه د عایداتو د منابعو په...

Recommended For You

Jun 02, 2023
35,906 views

وړیا PDF کتابونو معتبر سایټونه

وړیا pdf کتابونه چیرته پیدا کړو؟ ځواب: 👇 دلته میلیونونه کتابونه موندلی شئ  دا چې یو زیات شمیر کتاب لوستونکو او څېړونکو هیواد پریښی او له بده مرغه نورو هیوادونو کې د پښتو او فارسي کتابونو چاپي نخسې نه موندل کیږي او ددې ترڅنګ د هیواد په دننه کې هم د...

Nov 26, 2020
31,533 views

د نارينه د جنسيت د هورمون د کمېدو سببونه

هورمونونه په بدن کې ورو ورو خو ژور او دومداره اغېز لرونکي کيمياوي مواد دي، هورمونونه ورو ورو تاثیر پيلوي خو دا تاثيرات یې بیا د ډېر وخت لپاره دوام کوي، هورمون د کاربون هيدرات او شکرو غوندې نه دي چې يو کس ته لس دقيقې غښتلې انرژي ورکړي لس دقيقې وروسته...

Dec 18, 2020
30,553 views

که جرأت نه لرئ، مه خفه کېږئ! دلته يې لاملونه او حللارې لوستلای شئ

 ژباړه: هدایت الله همت ارواپوهانو له نظره، بې جراتي او پر ځان نه باور له هغو ستونزو دي، چې ځوانان د ماشوم والي له دورې ورسره لاس و ګرېوان کېږي. دوی ته دا حق نه ورکول چې له خپلو حقه حقونو ساتنه وکړي او که کله دوی دا کار کوي نو د کورنۍ د مشرانو له خوا...

Have something to share?

Share your knowledge with the Ketabton community.

Write an Article