مهاجرت سادات علوی از حجاز به افغانستان

نقش سادات در توسعۀ علوم و فنون این از واضحات تاریخ است که اغلب آن عده از ساداتی که به خراسان و افغانستان رحل اقامت افکندند هریک کوهی از علم و ایمان و ادب و عرفان بوده و سرآمد روزگار خود بودند. چنان که تأثیرات بنیادین در گسترش علم و ادب داشتند؛ در میان ایشان صدها نفر مفسر، محدث، فقیه، متکلم، ادیب، شاعر، ریاضی دان، ارباب طب، خطاط... وجود داشته که اسامی شان در منابع و مشجرات آمده است. همچنین در کتاب «فقهای بلخ» و «حکمای بلخ» ذکرشان آمده است. از آن جا که علم فقه بر اساس قرآن و حدیث استوار است، بسیاری از محدثین سادات و امام زادگان علاوه بر نقل حدیث به عنوان یک فقیه در استنباط و استخراج حکم از روایات نیز مهارت داشتند و در عرصه های فقه و فقاهت گام‌های مؤثری برداشته‌اند. با این نگرش نقش فقها و محدثین سادات و امام زادگان در افغانستان فوق العاده برجسته بوده است، به گفتۀ سیدعبدالعزیز طباطبائی نقش سادات و امام زادگان در افغانستان را می‌توان در حوزه های کلام، عرفان و فلسفه به ویژه عرفان عملی و نظری موردکاوش و بررسی قرار داد. تأثیرگذاری و نقش آنان در این زمینه به اندازه ای است که بزرگ‌ترین عرفای هم عصر آنان از ایشان تأثیر پذیرفتند. در یک نگاه کلی نقش سادات و امام زادگان در افغانستان را می